តើគេវាស់កម្លាំងនៃការញ្ចួយផែនដីដោយវិធីណា ?

គឺប្រើស្តង់ដា  ​​​​​  M  M  S ។
​​​    ក្នុងចំណោមការញ្ចួយផែនដីរយះពេល ១០ ឆ្នាំកន្លងមករង្វាស់  រុិទ័រត្រូវជំនួសដោយរង្វាស់ម៉ូមេន
(​​ Moment Magnitude Scale ) ឬ​ M M S ។

រង្វាស់  M M S ត្រូវបានគេបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំង​ ១៩៧៩ ដោយលោក
ហុីរ៉ូ ខាណាម៉ូរី​ នឹង ហែងស៍ 
(​ មិនមែន ថម ហែងស៍ តារា ភាពយន្តទេ)។
អ្នកជំនាញផ្នែករញ្ចួយផែនដី នៃវិទ្យាស្ថានបច្ចេកកវិទ្យា កាលីវ៉ូញ៉ា ដែលបានរកឃើញថា រង្វាស់  រុិទ័រនៅមិនទានពេញចឹត្តនៅឡើយទេ ព្រោះវាវាស់ត្រឹមតែកម្លាំងរញ្ចួយបុណ្ណោះ ដែលមិនអាចបញ្ចាក់អោយដឹងពីផលប៉ះពាល់នៃការញ្ចួយផែនដីអោយដឹងសព្វគ្រប់បានទេ។ តាមរយះការប្រើរង្វាស់ជា  រុិទ័រការរំញ្ចួយផែនដីជាច្រើនអាចមានរង្វាស់ស្មើគ្នារ តែទំហំនៃការខូចខាតដែលកើតឡើង
បែរជាខុសគ្នារដាច់ស្រឡះ។


រង្វាស់ រុិទ័រ អាចវាស់កម្រិតនៃការញ្ចួយផែនដីឬកំលាំនៃការញ្ចួយផែនដីកើតឡើងនៅចម្ងាយ
 ៦០០ Km ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយ ឆាយស៍  រុិទ័រ ជាអ្នកជំនាញផ្នែករញ្ចួយដីនៃវិទ្យាស្ថាន
កាលីហ្វ័រញ៉ា ដូចគ្នារនឹងខាណាម៉ូរិ ដែលធ្វើការរួមជាមួយ បេណូ គូថិនបឺក ដំបូងគេដែលវាស់ប្រវែង
ផែនដីបានយ៉ាងច្បាស់លាស់។ គូថិនបឺក បាត់បងជីវិនដោយសាជំងឺផ្តាសាយធំ ក្នុងឆ្នាំង​ ១៩៦០
ដោយគ្មានអោកាសានធ្វើជាសាក្សីក្នុងការវាស់កម្លាំងរញ្ចួយផែនដីដ៍ធំមួយ ក្នុងប្រទេស ឈីលី ទេ
(ខ្លាំងបំផុតតាំងពីធ្លាប់មានកំណត់ត្រាមក និង កើតឡើង ៤ ខែ ក្រោយពីពេល គថិនបឺក បាត
បង់ជីវិត )    ។
       ផ្ទុយមកវិញរង្វាស់ M M S នឹងបង្ហាញអោយឃើញពីថាមពលនៃកាកើតមានការញ្ចួយផែនដីដោយគុណបន្ថែមរយះចម្ងាយនៃកាផ្លាសទីរបស់ស្នាមរំកិល ជាមួយនឹងផ្ទៃដីរួមទាំងអស់ដែលទទួលរងផល់ប៉ះពាល់។ វាត្រូវបានបង្កើតឡើងមកើម្បីអោយមើលឃើញរូបភាពកាន់តែច្បាស់ បើ
ធៀបនឹងរង្វាស់  រុិទ័រ ។

តួលេខដែលកើនឡើងក្នុងកំរិតនីមួយៗ សំដៅលើកំលាំងដែលកើនឡើងរាប់រយដងផង។ កូនគ្រប់បែក មានកំរិត ០.៥ រុិទ័រ ។ គ្រាប់បែកបរមាណូនៅទីក្រុង ណាហ្កាសាគី មានកំរិត ៥.០  រុិទ័រ។  រង្វាស់ M M S អាចប្រើបានចំពោះតែការញ្ចួយផែនដីណាដែលមានកំរិតខ្លាំងជាង ៣.៥  រុិទ័រប៉ុណ្ណោះ។

    វាមិនអាចទៅរួចទេក្នុងកាព្យាក៍រអោយដឹងថាតើនឹងមានការញ្ចួយផែនដីពេលណានោះ។ អ្នក
ជំនាញម្នាក់បាននិយាយថាវិធីល្អបំផុត គឺអោយរាប់សត្វឆ្មារនឹង ឆ្កែរ ដែលបាន​បាត់ នៅលើទំព័រ កាសែតក្នុងស្រុកមើលចុះ។
    មានការញ្ចួយផែនដីកើតនៅប្រទេស អង់គ្លេស ក្នុងមួយឆ្នាំ ៣០០ តែមានទំហំតូចៗ រហូតមាន
មនុស្សនឹងថាមានការញ្ចួយត្រឹមតែ ១០ %​  ប៉ុណ្ណោះ




ប្រែសសម្រួលដោយ គីម ចាន់ណា
សរសេរដោយ កែវ កប                                                                            សូមអគុណ!!!!!